//////

Miesięczne archiwum: Październik 2011

NAJŁATWIEJSZE DO WYKONANIA

Zdecydowanie najłatwiejsza do wykonania jest melodyka diatoniczna i pozbawiona większych skoków. Jednak poszukiwanie coraz to nowszych środków wyrazu spowodowało, że już w renesansie wkracza do melodyki chromatyka, a od XVII w. pojawiają się coraz częściej skoki o większe interwały. Zasób tych środków rozszerza się wraz ze stopniowym rozsadzaniem harmoniki funkcyjnej. Wartości wyrazowe dobitnie podkreśla w utworach wokalnych agogika, szczególnie w kompozycjach wieloczęściowych (kantata, oratorium, opera). Jako wyraz wzmożenia napięcia i siły stosuje się przyspiesze­nia. Do podkreślenia wyrazistości słów lub punktów kulminacyjnych melodii (zakończenia fraz, zdań) służą np. zwolnienia czy fermaty.  Zróżnicowanie dynamiczne wypływa z przyrodzonych właściwości gło­su ludzkiego, który trudno utrzymać na jednym poziomie głośności, choć dzięki szkoleniu da się operować głosem wszechstronnie. Często też dynamika kształtuje się zgodnie z treścią dzieła. Niekiedy związana jest z agogiką.

KOLORYSTYKA I FAKTURA

Kolorystyka łączy się z dynamiką. Rolę kolorystyczną ma również odpowiednie wykorzystanie rejestrów głosu ludzkiego i różne zestawia­nie grup i rodzajów głosów wokalnych (mieszanie barw). Środki kolorys­tyczne kształtowane są także za pomocą zróżnicowania artykulacyjnego, wykorzystania brzmieniowych właściwości samogłosek i spółgłosek. Od­działywanie kolorystyczne może mieć także specyficzna struktura inter­wałowa (np. odległości mikrochordalne). Ciekawym środkiem jest kolory­styka topofoniczna, polegająca na przestrzennym rozmieszczeniu grup głosów (np. polichóralność renesansowa). Środkami kolorystycznymi są również: nucenie, krzyk, gwizd, klaskanie itp.W fakturze zespołowej należy wyróżnić dwa podstawowe rodzaje trakto­wania tekstu:synchroniczny — gdy jednocześnie we wszystkich głosach są iden­tyczne słowa.