//////

Miesięczne archiwum: Styczeń 2015

FORMY FIGURACYJNE

Na kształtowanie poszczególnych elementów muzycznych, zwłaszcza melodyki, rytmiki i agogiki, mają wpływ środki wykonawcze. W muzyce instrumentalnej szeroko stosowana i rozwijana jest figuracja. Łączy się ona z możliwościami technicznymi, jakie stwarzają poszczególne instru­menty. Nie znaczy to, ze>nie może występować w muzyce wokalnej (ale wówczas wymaga specjafnego przygotowania wykonawcy. W wielu utwo­rach instrumentalnych figuracja zyskała znaczenie formotwórcze i zade­cydowała o ich charakterze. Figuracja to specjalny typ melodyki, odznaczający się znaczną ruchliwością rytmiczną i agogiczną.

RODZAJE FIGURACJI

Figuracja melodyczna:  oparta na pochodach gamowych diatonicznych lub chromatycznych, które mogą być ewolucyjnie kształtowane,wykorzystująca najrozmaitsze zwroty melodyczne (tzw. figury melo- dyczno-rytmiczne), które wykazują specyficzną strukturę interwałową, tak że są łatwo rozpoznawane. Figuracja harmoniczna: oparta na rozłożonych akordach, oparta na rozłożonych akordach z dźwiękami obcymi (przejściowymi, zamiennymi, bocznymi itp.), powodująca uaktywnienie melodyki,  oparta na rozłożonych akordach wzbogaconych dodatkowo współ­brzmieniami lub pionami akordowymi,  bas Albertiego (spotykany głównie w sonatinach, sonatach Przykład 4, s. 18). Figuracja melodyczno-harmoniczna, czyli typ pośredni.

UTWORY FIGURACYJNE

Utwory figuracyjne nie mają tak jasnego rozczłonkowania, jak utwory oparte na melodyce kantylenowej. Istotną rolę odgrywa w nich zasada ewolucyjnego kształtowania; utwór płynie bez przerwy, wyróżnić w nim można pewne fazy rozwojowe, które często wyznacza np. harmonika, odmienna faktura, rejestr, kolorystyka, dynamika itp. Pod względem wy­razowym są to najczęściej formy izomorficzne. W okresie baroku typowy układ          formalny           wśród form       figuracyjnych    to          forma dwuczęściowa,           gdzie każda z    części jest powtórzona. Pierwsza            część biegnie   od toniki     do dominanty (lub od toniki do toniki paraleli), druga część odwrotnie, roz­wijając materiał melodyczny pierwszej części.

Archiwa

Bookmarks