//////

Miesięczne archiwum: Sierpień 2015

DWA TYPY WALCA

Walc stylizowany wykorzystuje podstawowy rytm prototypu tanecznego, ale widać tu dużą różnorodność temp — od lento do vivace. Zanika w nim również szeregowanie na rzecz budowy dwu-, trzy- i wieloczę- ściowej. Czasami opiera się na mniej lub bardziej zmodyfikowanej formie trzyczęściowej typu ABA lub nawiązuje do układu rondowego. W romantyzmie wykształciły się dwa typy walca:   valse brillant — szeroko rozbudowany z elementami wirtuozowskimi (F. Chopin, J. Zarębski, F. Liszt),   valse triste — melancholijno-Iiryczny (F. Chopin, P. Czajkowski).U Liszta widać też wpływ poematu symfonicznego w walcu Mefisto, gdzie przebieg formy wyznacza podłoże programowe. M. Ravel nato­miast nazwał swój La val$e poematem choreograficznym.

TRANTELA

Jest pochodzenia włoskiego. Przestrzega ściśle ustalonej rytmiki opiera­jącej się na ruchu ósemkowym. Ma bardzo szybkie tempo, takt § lub §. Tarantele są formami figuracyjnymi, których podstawą jest ewolucyjne kształtowanie materiału melodycznego. Budowa okresowa ma lokalne zastosowanie. Utwór płynie szybko, nie wykazując znaczniejszych wcięć formalnych. Czasami można uchwycić formę trzyczęściową typu ABA lub spotkać się z układami rondowymi. W muzyce artystycznej tarantela pojawiła się w XIX w. Przykłady z muzyki fortepianowej: F. Chopin Taran­tela op. 43, F. Liszt — w cyklu Venezia e Napoli, nadto pieśń G. Ros­siniego La Danza oraz K. Szymanowskiego Tarantela na skrzypce i for­tepian .

W TAŃCACH DAWNYCH

Tańce, które zostały wyżej przedstawione, w przeważającej mierze opie­rają się na mniej lub bardziej modyfikowanej budowie okresowej i w wię­kszości przypadków wykazują budowę trzyczęściową typu repryzowego. Aby dać pełniejszy przegląd tańców omówimy jeszcze niektóre tańce dawne. Takie tańce jak menuet czy gawot funkcjonowały bardzo długo zarówno w wersji użytkowej, jak i stylizowanej. Cechuje je też symetria zdań, fraz i okresów. W tańcach dawnych dominuje budowa dwuczę­ściowa na wzór tańców suity barokowe , cza­sami jednak przez zestawienie tańców tego samego rodzaju powstaje układ typu ABA, np. Menuet-Trio (jako II MenuetJ-Menuet; Gawot-Mu- sette (jako II Gawot)-Gawot. W XVII w. największa ilość tańców powstała we Francji. Bogaty dwór królewski w Paryżu, sławny w całej Europie za sprawą świetnego teatru dworskiego, stał się stolicą baletową świata. Wszystkie rozrywki dworskie przybierały formę baletów (balety-maskarady, balety komiczne, balety dramatyczne). Równocześnie rozwijające się tańce dworskie przenikały na dwory monarsze innych krajów Europy i zaczynały wchodzić do muzyki artystycznej.

Archiwa

Bookmarks